लोकशाहीत कोणीच 'अजिंक्य' नसतो! बांकीपूरचा निकाल आणि राजकारणासाठी एक मोठा धडा...

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

मिरज कुपवाड प्रतिनिधी राजू कदम

~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~

बिहारच्या राजकारणातील बांकीपूर... हा केवळ एक विधानसभा मतदारसंघ नाही, तर अनेक दशकांपासून भाजपचा सर्वात मजबूत आणि 'अभेद्य' मानला जाणारा बालेकिल्ला! कायस्थ समाजाचे प्राबल्य, सवर्ण मतदारांचा भक्कम पाठिंबा आणि मजबूत संघटनात्मक बांधणी यामुळे इथे निवडणुकीआधी चर्चा 'कोण जिंकणार?' याची नसायची, तर 'किती मताधिक्याने जिंकणार?' याची असायची.

२००५ पासून सलग वर्चस्व राखल्यामुळे आलेला हाच दीर्घकालीन यशाचा इतिहास अनेकदा पक्षाची ताकद ठरतो, पण कधी कधी तोच अतिआत्मविश्वास आणि अहंकारही निर्माण करतो. यंदा बांकीपूरच्या मतदारांनी नेमकं तेच चक्रव्यूह भेदून दाखवलं आहे!

🎯 'हा गड कधीच पडणार नाही' या भ्रमाला सुरुंग!

प्रशांत किशोर यांच्या 'जन सुराज'ने पारंपरिक जातीय समीकरणांच्या भिंती ओलांडून थेट मतदारांना साद घातली आणि निकाल बदलला. या निकालाने संपूर्ण राजकीय वर्तुळाला एक मोठा संदेश दिला आहे:

मतदारांना गृहीत धरणे धोकादायक: "आपलीच पारंपरिक मतबँक आहे, ती कुठे जाणार?" हा अहंकार आता चालणार नाही.

जातीय गणितांची मर्यादा: केवळ जुन्या राजकीय समीकरणांवर आणि जातीय गणितांवर विसंबून राहणे आता कालबाह्य होत आहे.

मानसिकतेचा पराभव: हा केवळ एका जागेचा किंवा उमेदवाराचा पराभव नाही, तर "विजय निश्चितच आहे" या अतिआत्मविश्वासाचा आणि मानसिकतेचा पराभव आहे.

अमेठी ते बांकीपूर: इतिहासाची पुनरावृत्ती

भारतीय राजकारणात याआधीही आपण अनेक 'अभेद्य' समजले जाणारे गड ढासळताना पाहिले आहेत. उत्तर प्रदेशातील 'अमेठी'सारख्या मतदारसंघातही एकेकाळी अशक्य वाटणारे निकाल लागले होते. इतिहास वारंवार हेच सांगतो की, लोकशाहीत कोणताही गड कायमचा कोणाचाच नसतो.

बांकीपूरच्या निकालाने पुन्हा एकदा सिद्ध केले आहे की, संघटना, जात आणि परंपरा कितीही भक्कम असली, तरी मतदारांचा विश्वास टिकवण्यात अपयश आले तर सर्वात मजबूत बुरुजही कोसळतात.

जनतेला कायमस्वरूपी गृहीत धरण्याची चूक केली, तर त्याची किंमत शेवटी प्रत्येक पक्षाला चुकवावीच लागते. आज ना उद्या सर्वोच्च नेतृत्वाला—मग ते भाजप असो वा मोदी-शाह—या कठोर वास्तवाला सामोरे जावेच लागेल, हाच या निकालाचा गर्भितार्थ आहे.

लोकशाहीत खरा राजा फक्त आणि फक्त 'मतदार' असतो!